Nikel Elementi Nedir Özellikleri Kullanım Alanları

0
230

Nikel Elementi Nedir Özellikleri Kullanım AlanlarıNİKEL, kimyasal element. Periyodik çi­zelgenin VIII. grubunda yer alır. Gümüş beyazı renginde, oldukça sert ve ağır bir elementtir.  Yerkabuğundaki  elemetler arasında 22. sırada yer alır. Yer’in mer­kezinde % 6-7 oranında bulunur. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ Başlıca filizleri pentlandit (Ni, Fe) 9Sg ve garnierit (Ni, Mg) 3Si, 2 q5 (OH)4 tür. Dövülerek istenilen biçime getirilebilir. Ferromanyetik özellikleri de olan nikel,

Simgesi: Ni. Atom numarası: 28. Atom ağırlığı: 8.8. Erime noktası: 1.455 °C. Kaynama noktası: 3.075 °C. Özgülağırlığı: 8.90 gr/cm3.

uygun oranda zenginleştirilirse demirle alaşım yapabilir. Hava ve suyla etkileşi­mi sonucu oksitlenmeye, ayrıca bazlara ve çoğu asitlere karşı çok dayanıklıdır. Bununla birlekte, sulandırılmış nitrik asitle kolay çökeltilebilir. İyi ayrıştırıl­mış nikel, çok miktarda hidrojen emebil-diğinden, bu gazın tepkimesinin de yük­sek olmasına (kataliz eylemi) neden olur. Kimya endüstrisinde genellikle bu özelliğinden yararlanılır.

DOĞADA BULUNUŞU Dünyadaki nikel rezervlerinin % 20’si sülfid filizlerinden (kükürt bileşikleri) ve başlıca nikel filizi olan pentlanditten el­de edilir. Bunlar nikelin yanı sıra (% 1-12 oranında), gemilikle bakır, bol mik­tarda demir, bezen ticarette kullanılan platin grubu metallerle (platin, iridyum ve palladyum) kobalt, altın ve gümüş gi­bi metalleri de içerir. Bu türdeki yatakla­rın başlıcalan Ontario’da (Kanada), Sud-bury’de ve Norilsk’de (SSCB) bulunur. Nikel rezervlerinin yaklaşık % 80’i de-mir-nikel içeren letiritli topraklarda (le-terit, tropikal havadan etkilenen bir kır-mızı-kahverengi toprak türüdür) bulu­nur. Laterit yataklarının en önemlisi Ye­ni Kaledonya’dadır. Karada rastlananan ve ticari alanda yararlanılan rezervlerin en büyükleri Yeni Kaledonya (15 mil­yon ton), Kanada (8.7 milyon ton) ve SSCB’de (8.1 milyon ton) bulunur. Dün­ya nikel rezervleri toplamının 60 milyon ton olduğu sanılır.

ELDE EDİLMESİ Nikel sülfit filizleri, yüzdürme ya da fili­zi yüzdürerek tozunu ayrıştırma gibi klâ­sik yöntemlerle kolayca yoğun duruma getirilebilir. Ancak, sülfit filizlerinde ol­duğu gibi, nikel minarellerini önceden belli işlemlerden geçirerek yoğunlaştırü-malarmı sağlayacak bir yöntem yoktur. Bu nedenle, nikel minerallerinin doğru­dan doğruya maden arıtma fırınlarında işlemden geçirilmeleri gerekir. Bazı yer­lerde fizil, fırınlara verilmez; onun yeri­ne amonyak ya da sülfürikasitle ağartılır: Sonuçta nikel, tuzlar oluşturacak biçim­de çözeltilir. Bu süreçten yan ürün ola­rak demir değil, kobalt elde edilir.

KULLANIM ALANLARI Nikelin en çok kullanıldığı alan, paslan­maz çelik üretimidir. Paslanmaz çeliğin dövülebilirliğini ve paslanmaya karşı da­yanıklılığını artırır. Uçak, kamyon, loko­motif, vagon ve çeşitli ev araçlarının ya­pımında gerekli olan paslanmaz çelik gereçlerin üretiminde büyük oranda ni­kel kullanılır. Ayrıca, motor parçalan ya da buzdolaplannda olduğu gibi, yüksek ve düşük ısı koşullarında güçlü ve pas­lanmaya karşı dayanıklılık gibi özellikle­rin gerektiği durumlarda da nikelden ya­rarlanılır. 18/8 paslanmaz çelik diye bilinen ve içinde % 18-20 oranında krom, % 8/11 nikel, % 1-2 manganez, ayrıca demir bulunan bu madde, yaygm olarak kullanılan bir alaşımdır. Jet mo­torları ve gaz türbinlerindeki gibi çok yüksek ısılarda (1.000°C’yi aşan) fazla gerilebilme ve oksitlenmeye karşı daya­nıklı olma özelliklerinin gerekli oldğu uygulamalarda “süper alaşımlar” denen alaşım grupları kullanılır. % 19.5 oranın­da kromla % 56 oranında nikel, ayrıca molibden titanyum, demir, alüminyum, karbon ve bor içeren bir alaşım, süper alaşımlara bir örnektir. Alüminyum, ni­kel, bakır ve demir alaşımlarında da ni­kelin manyetik özellliklerinden yararla­nılır. Saf ya da safa yakın özellikteki nikel, güçlü alkali eriyiklerine karşı çok dayanıklı olduğundan, para basımında ve kimya endüstrisinde çeşitli araçların yapımında kullanılır. Araba parçaların­daki krom kaplamaların altı da nikelle kaplanır.

Sizin Düşünceniz Nedir?

Please enter your comment!
Please enter your name here