3. Selim Dönemi Yeni Ordu, Yeni Düzen Sistemi

0
134

sultan 3. selimNe zamandır III. Seüm’in kafasını ye­ni bir düzen kurma isteği meşgul ediyordu. Şehzadeliğinde ve padişahlığı sırasında gördükleri hiç de iç açıcı de­ğildi, özellikle ordunun ıslahata ihtiya­cı olduğuna inanıyordu. Son Rus ve Avusturya savaşlarında bu ihtiyacı çok şiddetle duymuştu. Osmanlı ordu­sunda eski hava yoktu. Avrupa askeri alanda dev adımlarla ilerlemeye, yeni buluşlarla güçlenmeye başlamıştı.

Ama Osmanlı Devleti yerinde sayıyor, yeni silâhlara, modern eğitimle güç­lenmiş ordulara karşı durması gün geçtikçe zorlaşıyordu.

İlk adımını attı. Kendisi gibi ıslahat taraftarı olan Damat Melek Mehmed Paşayı sadrazamlığa getirdi. Melek Mehmed Paşa, eski Osmanlı padişah­larından Sultan III. Ahmed’in Asime Sultan isimli kızıyla evliydi. Gerçi ihti­yar ve gevşekti. Ama Padişahın her dediğini yapıyordu. Yeni bir düzene doğru giderken de böyle her dediğine evet diyecek bir sadrazama ihtiyacı olacaktı.

Acaba doğru mu düşünüyordu? Ger­çi gelmiş geçmiş hükümdarların çoğu, arzularına boyun eğen kişilerle çalış­mak istemişlerdir. Ama özellikle yük­selme devri Osmanlı padişahlarına baktığımız zaman, durumun çok deği­şik olduğunu görürüz.

Onlar kendi dü­şüncelerini hemen kabul edecek olan­larla çalışmak yerine, genellikle doğ­ruyu gösterme cesaretinde bulunacak­ları seçmişlerdir. Tarihimiz, padişahın fikirlerine karşı çıkan, isteklerini yeri­ne getirmeyen sadrazamlarla, şeyhü­lislâmlarla doludur. Meselâ Yavuz Sul­tan Selim gibi bir padişah, zaman za­man Şeyhülislâm Zembilli Ali Efendi tarafından bir çocuk gibi azarlanmış, ama sesini çıkarmamış, ihtimal bu yüzden fazla hata yapmamıştır.

Her dediğine evet diyen dalkavuklarla et­rafı çevrilmiş idareciler ise, dün hata etmişler, günümüzde de hata etmekte­dirler. Demek oluyor ki, üst seviyede bulunan idareciler, beraber çalışacak­ları insanları seçerken, “evet efen-dim^cilerden uzak durmalı, acı da olsa gerçekleri haykıracak dürüst, cesur in­sanları tercih etmelidir. Tabiî, buna katlanmak zordur. Ama bunun sonucu güzeldir.

Nitekim III. Selim sadece baş salla­manın, “evet efendim” demenin yeter­li olmadığını çok kısa sürede görecek ve Damat Melek Mehmed Paşayı 19 Ekim 1794’te sadrazamlıktan uzaklaştırıp izzet mehmet paşa’yı tayin edecektir.

Önceki MakaleZiştovi Anlaşması Hakkında Bilgi
Sonraki Makale3. Selim Sultan Yeni Askeri Düzen İsteği

Sizin Düşünceniz Nedir?

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz